اطلاعات عمــــومی

1-آیا سرمایه گذاری خارجی در ایران مجاز است ؟

سرمایه گذاری خارجی در جمهوری اسلامی ایران بر اساس مقررات جاری کشور مجاز میباشد . هر سرمایه گذار خارجی می تواند به منظور عمران و آبادی و فعالیتهای تولیدی در هر زمینه ای اعم از صنعتی ، معدنی ، کشاورزی و خدماتی مبادرت به سرمایه گذاری نماید . لیکن از نظر دولت جمهوری اسلامی ایران فقط سرمایه گذاریهایی مشمول مزایا و حمایتهای قانون تشویق و حمایت سرمایه گذاری خارجی ( قانون سرمایه گذاری خارجی) قرار می گیرند که مجوز لازم را بر اساس این قانون دریافت نموده باشند .

2-هدف از پذیرش سرمایه گذاری خارجی چیست ؟

هدف از پذیرش سرمایه گذاری خارجی در کشور رشد و توسعه اقتصادی ، افزایش فرصتهای شغلی ، اخذ و توسعه فن آوری و مهارتهای مدیریتی و ارتقاء کیفیت تولیدات و افزایش توان صادراتی کشور می باشد .

3-سرمایه گذاری خارجی در چه قالب حقوقی و قراردادی قابل انجام است ؟

سرمایه گذاری خارجی در چارچوب کلیه روشهای مشارکت حقوقی ( به صورت سرمایه گذاری مستقیم ) و یا ترتیبات قراردادی قابل انجام است . منظور از ترتیبات قراردادی ، انواع روشهای تامین مالی است که چارچوب روشهای مشارکت مدنی ، بیع متقابل و انواع روشهای ساخت و بهره برداری و واگذاری صورت می گیرد .

4-ویژگی های ناظر بر انواع روشهای سرمایه گذاری خارجی کدام است ؟

الف – مشارکت حقوقی ( سرمایه گذاری مستقیم : )

منظور از مشارکت حقوقی ، سرمایه گذاری سهمی سرمایه گذار خارجی در یک شرکت ایرانی اعم از موجود یا جدید می باشد . میزان سهم الشرکه یا سهام سرمایه گذار خارجی در شرکت ایرانی تابع محدودیت نیست و سرمایه گذار به نسبت سرمایه و یا سهم خود در شرکت ، در مدیریت و اداره امور شرکت نقش دارد .

ب – ترتیبات قراردادی :

سرمایه گذاری خارجی در چارچوب ترتیبات قراردادی شامل روش های مشارکت مدنی ، بیع متقابل و ساخت ، بهره برداری و واگذاری می باشد و در کلیه بخش ها قابل انجام است . بازگشت سرمایه و منافع حاصله در  اینگونه سرمایه گذاریها صرفاً عملکرد اقتصادی طرح مورد سرمایه گذاری بدون آنگاه به تضمین دولت ، بانکها و شرکتهای دولتی میسر می باشد .  

5-سرمایه گذاری مستقیم خارجی در چه بخشهایی مجاز است ؟

سرمایه گذاری مستقیم در کلیه زمینه هایی که فعالیت بخش خصوصی در آن مجاز است قابل انجام می باشد .

6-سرمایه گذاری خارجی در چارچوب ترتیبات قراردادی در چه بخشهایی مجاز است ؟

سرمایه گذاری خارجی در کلیه بخشهای اقتصادی مجاز است لیکن در بخشهایی که در اختیار دولت می باشد سرمایه گذاری خارجی فقط در چارچوب ترتیبات قراردادی مندرج در بند ب ماده 3 قانون سرمایه گذاری خارجی قابل انجام است .

7-چه نوع تشکل حقوقی برای تحقق یک سرمایه گذاری خارجی تجویز می شود ؟

طبق قانون تجارت ایران هفت نوع شرکت یا شخصیت حقوقی قابل تاسیس است که بین آنها تشکیل شرکت سهامی که در آن سرمایه به سهام تقسیم می شود بعنوان رایج ترین و مقبول ترین شکل تشکیل حقوقی تجویز می شود ( برای اطلاع بیشتر به راهنمای تشکیل شرکت سهامی در ایران از انتشارات سازمان سرمایه گذاری مراجعه شود ) .

8-آیا برای سرمایه گذاری خارجی در ایران داشتن شریک محلی الزامی است ؟

البته داشتن شریک محلی الزامی نیست ولی معمولاً سرمایه گذاران خارجی به علت آشنایی طرف های ایرانی با شرایط کار ، مقررات و روابط اداری و استفاده از امکانات محلی که می تواند از طریق طرف های مناسب ایرانی در اختیار گذاشته شود ، تمایل دارند شریک محلی داشته باشند .

9-حد مجاز سرمایه گذاری خارجی چه میزان است ؟

هیچ محدودیتی از نظر درصد مشارکت و میزان سرمایه گذاری برای سرمایه گذاری مستقیم خارجی در جمهوری اسلامی ایران وجود ندارد .

10-بنابراین منظور از نسبت های 25% و 35% مذکـــور در بند (د) ماده (2) قانون سرمایه گذاری خارجی چیست ؟

نسبت های مذکور ارتباطی به درصد سرمایه گذاری  خارجی در هر مورد سرمایه گذاری ندارد و همانطور که در سوال 9گفته شد هیچ محدودیتی بلحاظ درصد مشارکت خارجی در شرکتهای ایرانی اعمال نمی شود . نسبتهای یاد شده ناظر به تعیین ارزش کالاها و خدمات تولیدی سرمایه گذاری خارجی در کل اقتصاد کشور می باشد که در هر بخش و زیر بخش ( رشته ) اقتصادی در زمان صدور مجوز سرمایه گذاری خارجی محاسبه می گردد .

11-فرق بین " شرکت ایرانی " و " شرکت خارجی " از حیث ایران چیست ؟

شرکت ایرانی شرکتی است که طبق قانون تجارت در ایران تشکیل و به ثبت برسد ، حتی اگر سهام یا سهم الشرکه که این شرکتها صد در صد به اشخاص حقیقی یا حقوقی خارجی تعلق داشته باشد .

شرکتهای خارجی شرکتهایی هستند که شعبه یا نمایندگی آنها در ایران به ثبت می رسد و محل ثبت شرکت مادر در خارج از ایران می باشد .

12-آیا تأسیس شعبه و نمایندگی شرکتهای خارجی در ایران امکان پذیر است ؟

بلی ، هر شرکت خارجی برای توسعه امور تجارتی خود و انجام تکالیف قراردادی و فعالیتهای بازاریابی و غیره می تواند مبادرت به ثبت شعبه و یا نمایندگی شرکت مادردر ایران نماید . برای تأسیس شعبه و نمایندگی ، مقررات خاصی حاکم است و مقتضیان باید مستقیماً به اداره کل ثبت شرکتها و مالکیت صنعتی مراجعه نمایند .

13-آیا تأسیس شعبه و نمایندگی بعنوان سرمایه گذاری خارجی قلمداد می شود ؟

خیر تاسیس شعبه و یا نمایندگی ، سرمایه گذاری خارجی تلقی نمی گردد و هر گونه سرمایه گذاری باید از طریق تشکیل یک شرکت ایرانی و یا مشارکت در یک شرکت ایرانی موجود در سرمایه گذاریهای مستقیم خارجی و یا در چارچوب ترتیبات قراردادی صورت پذیرد . ( برای اطلاع بیشتر به سوالات 3 و 4 مراجعه شود ) .

14-شهرکهای صنعتی واجد چه ویژگی هایی هستند و چه تسهیلاتی در آنها فراهم است ؟

شهرکهای صنعتی شهرکهایی هستند که توسط  شرکت شهرکهای صنعتی ایران وابسته به وزارت صنایع و معادن در سراسر کشور و در قطبهای صنعتی به صورت شهرکهای از پیش ساخته ، طراحی و آماده استفاده سرمایه گذاران می باشند . حتی در برخی از ش بودن خدمات زیر بنایی از قبیل آب ، برق ، گاز ، تلفن و دسترسی به شبکه های عمده حمل و نقل کشور می باشد.

قانون تشویق و حمایت سرمایه گذاری خــارجی

15-قانون حاکم بر سرمایه گذاری در خارجی در جمهوری اسلامی چیست ؟

قانون حاکم بر سرمایه گذاری خارجی ایران ، قانون تشویق و حمایت سرمایه گذاری  خارجی مصوب ســال 1381 شمسی (2002 میلادی ) می باشد که در این مجموعه با عنوان قانون سرمایه گذاری خارجی از آن یاد خواهد شد . دامنه مشمول این قانون به کل قلمرو جمهوری اسلامی ایران تسری دارد و کلیه سرمایه گذاران خارجی می توانند بر اساس این قانون در کشور سرمایه گذاری کنند .

16-پس نقش قانون تشویق و حمایت سرمایه گذار خارجی در ارتباط با سرمایه گذاری خارجی در مناطق آزاد چیست ؟

هر چند سرمایه گذاری خارجی در مناطق آزاد تجاری – صنعتی تابع مقررات سرمایه گذاری در مناطق آزاد است ولی این امکان میسر است که سرمایه گذاران خارجی بر اساس قانون سرمایه گذاری خارجی در مناطق آزاد سرمایه گذاری نموده و از پوشش حمایتی قانون یاد شده برخوردار شوند .

17-منظور از حمایت در قانون سرمایه گذاری خارجی چیست ؟  

منظور از حمایت ، برخورداری از حقوق و مزایای خاصی است که بموجب قانون سرمایه گذاری خارجی به سرمایه گذار تعلق می گیرد . به عبارت دیگر سرمایه گذاریهایی که از طریق این قانون انجام نشوند ، از  چنین حقوقی برخوردار نخواهند بود .

18-این حقوق ومزایا کدامند ؟

بارزترین حقوقی که بر اساس قانون مذکور به سرمایه گذاری خارجی تعلق می گیرد شامل موارد ذیل می باشد :

-       حق انتقال سود و سرمایه و منافع آن به ارز خارجی

-       حق دریافت خسارت ناشی از سلب مالکیت و ملی شدن سرمایه خارجی

-       حق دریافت خسارت ناشی از وضع قوانین یا مصوبات دولت که موجب ممنوعیت یا توقف اجرای قراردادهای مالی سرمایه گذار خارجی گردد .

-       برخورداری از رفتار یکسان و برابر با سرمایه گذاران داخلی

19-آیا تسهیلات و مزایای دیگری نیز به سرمایه گذار خارجی تعلق می گیرد ؟

بله ، سایر تسهیلات و مزایای مندرج در قانون سرمایه گذاری خارجی و آئین نامه اجرایی آن به شرح ذیل می باشد :

-       انتقال وجوه ناشی از قراردادهای مختلف سرمایه گذاری و انتقال تکنولوژی

-       انتقال اصل و سود تسهیلات مالی مربوط به سرمایه گذاریهای خارجی

-       امکان ارجاع اختلافات سرمایه گذاری به محاکم داوری بین المللی

-       استفاده از کارشناسان خارجی در امور مربوط به پروژه های سرمایه گذاری

-       انجام صادرات بدون سپردن تعهد برای برگشت ارز حاصله به کشور

-       نگهداری ارز حاصل از صادرات در خارج از کشور

-       عدم الزام به رعایت ضوابط قیمت گذاری ، توزیع ، عدم ساخت و الزامات ساخت داخل

20- آیا اخذ مجوز سرمایه گذاری برای کلیه سرمایه گذاریهای خارجی الزامی است ؟

بلی ، اخذ مجوز برای سرمایه گذاریهای خارجی که بر اساس قانون سرمایه گذاری خارجی انجام می شوند ، الزامی است . مجوز اینگونه سرمایه گذاریها با امضای وزیر امور اقتصادی و دارایی صادر می شود . به عبارت دیگر هر مورد سرمایه گذاری خارجی نیاز به اخذ مجوز خاص دارد .

21-در مجوز سرمایه گذاری چه مسائلی عنوان می گردد ؟

در مجوز سرمایه گذاری ، زمینه مورد سرمایه گذاری ، شرکای ایرانی و خارجی ، نوع و نحوه سرمایه گذاری ، در صد مشارکت و میزان سرمایه گذاری خارجی ، چگونگی انتقال سود و منافع حاصله و سایر شرایط مربوط به طرح مورد سرمایه گذاری ذکر میگردد .

22-چه اشخاصی میتوانند در جمهوری اسلامی ایران سرمایه گذاری نمایند ؟

کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی خارجی و یا شرکتها ، موسسات و سازمانهای بین المللی و همچنین اشخاص حقیقی و یا حقوقی ایرانی دارای سرمایه با منشاء خارجی ، می توانند طبق مقررات قانون سرمایه گذاری خارجی مبادرت به سرمایه گذاری در کشور نموده و از مزایای قانون برخوردار شوند .

23-آیا سرمایه گذاری ایرانیان می تواند مشمول قانون سرمایه گذاری خارجی قرار گیرد ؟

بلی ، اشخاص حقیقی ویا حقوقی ایرانی همانند اشخاص حقیقی و حقوقی خارجی می توانند براساس قانون سرمایه گذاری خارجی در ایران سرمایه گذاری نموده و از مزایای قانون برخوردار شوند مشروط به اینکه سرمایه وارده ایشان منشاء خارجی داشته باشد و علاوه بر این سرمایه گذار مستنداتی که موید فعالیتهای اقتصادی و تجاری ایشان در خارج باشد ، ارائه نماید .

24-آیا مجوز سرمایه گذاری دارای مدت اعتبار مشخصی است ؟

بلی ، چنانچه سرمایه گذار خارجی پس از صدور مجوز در مدت مشخص که به اقتضای طرح مورد سرمایه گذاری به تشخیص هیات سرمایه گذار خارجی تعیین می گردد اقدام به ورود بخشی از سرمایه به کشور ننماید ، مجوز سرمایه گذاری وی باطل شده تلقی می گردد .

25-تمدید مهلت اعتبار مجوز سرمایه گذاری چگونه قابل انجام است ؟

سرمایه گذار خارجی می تواند قبل از پایان مهلت اعتبار مجوز ، با ارائه دلایل قانع کننده درخواست تمدید مدت اعتبار مجوز را بنماید . هیات سرمایه گذاری درخواست تمدید را بررسی و در صورت موافقت مهلت مجددی را برای ورود سرمایه تعیین می نماید.